De Stelling: De KringloopWijzer is een nuttig managementinstrument.

De KringloopWijzer geeft inzicht in de totale mineralenkringloop op een bedrijf en daarmee in de milieuprestaties. De wijzer helpt melkveehouders zo efficiënt mogelijk met mineralen om te gaan. Het begon in 2006 allemaal met BEX (BedrijfsEXcretie melkvee). Het mestbeleid gaat uit van een bepaalde normhoeveelheid mest per koe. Met behulp van het BEX rekensysteem is vast te stellen of een bedrijf het beter doet dan deze norm en daarmee BEX voordeel behaalt, met als resultaat meer ruimte voor het uitrijden van eigen mest (en minder mestafzet). Een categorie melkveehouders behaalt dat voordeel doordat ze mais voeren. In mais zit weinig fosfaat. Boeren die gras – waarin meer fosfaat zit – telen en voeren, hebben dat voordeel niet. Met de KringloopWijzer komt nu ook een andere kant van de balans in beeld, en dat is grond. Het hier te behalen voordeel valt onder de zogeheten BEP = Bedrijfseigen fosfaatproductie. Wie kan aantonen dat hij meer fosfaat van de grond haalt dan de norm, mag er ook meer opbrengen. Dat betekent dat er minder mest afgezet hoeft te worden en dat scheelt kosten. De KringloopWijzer is een verplichting vanuit de zuivelsector voor bedrijven met een fosfaatoverschot. Maar kan de wijzer ook helpen om de bedrijfsvoering te optimaliseren, efficiënter om te gaan met mineralen en kostenvoordelen te behalen?

Doelen stellen

Jacoline Hamming – agro-adviseur acconavm Assen

“Efficiëntie begint met het stellen van doelen. Alleen als je die hanteert, kun je vaststellen of je het beter of slechter doet dan de gestelde doelen, hoe dat komt en wat je er aan kunt doen. Dit is veel interessanter dan vergelijken met een referentiegroep. Die doelen kunnen gebaseerd zijn op jongveebezetting, melkproductie per koe, excretie van de veestapel en grondgebruik en -benutting. De KringloopWijzer omvat een scala van samenstellende delen. Uiteindelijk gaat het om de balans daartussen. Een voorbeeld: als de mestkelder het uitrijdmoment van de mest bepaalt, dan ga je niet efficiënt om met de mest. Ik ben ervan overtuigd dat als je zoveel mogelijk aspecten op elkaar weet af te stemmen, er nog veel efficiencywinst valt te behalen. De KringloopWijzer is een verplichting van de ‘melkfabriek’. Boeren met een fosfaatoverschot moeten de wijzer per 1 januari 2015 invullen. Maar het mooiste is, als veehouders meedoen, omdat ze er voordeel uit halen en omdat ze er wat aan hebben in hun bedrijfsvoering. Het lijkt erop dat de KringloopWijzer steeds belangrijker gaat worden als het gaat om groei. Dit is ook naar voren gekomen met betrekking tot het nieuws over de grondgebondenheid. Bij studiegroepen van acconavm blijkt het verband tussen de bruto geldstromen en BEX- en BEP-voordelen: hoe hoger het BEXvoordeel, hoe groter de bruto geldstromen, dus hoe beter de rentabiliteit van het bedrijf.”

Inzicht

Ron Iwema – melkveehouder in Rasquert, Groningen

“Wij melken 150 koeien op 80 hectare grond. Vanaf volgend jaar is het mogelijk niet alleen BEX, maar ook grond te betrekken bij de KringloopWijzer. Eigenlijk ben ik hier al mee bezig sinds de start van BEX in 2006. En we maken al sinds 2011 gebruik van de KringloopWijzer. Door het behaalde fosfaat voordeel (BEP) over drie jaar waren we in 2014 al een BEP pilotbedrijf. Dus hebben we in 2014 al meer fosfaat mogen gebruiken op ons bedrijf. Ik wilde er op tijd bij zijn en voorkomen dat ik op een gegeven moment geconfronteerd werd met een voldongen feit. De mensen die nu nog niets met de KringloopWijzer gedaan hebben – en dat zijn er volgens mij veel – moeten nu eerst nog drie jaar voordeel behalen, voordat ze dat voordeel in het vierde jaar mogen benutten. Vorig jaar ben ik gestart met een andere brok, niet-nP krachtvoer. Naar nu blijkt, heb ik door geen nP toe te passen alle plaatsingsruimte die ik had, opgesoupeerd. Ik heb wel voordeel kunnen behalen, maar veel minder dan in voorgaande jaren. Tot die conclusie kom ik nu, dus dit jaar wordt het weer nP. Zo geeft de KringloopWijzer inzicht in de touwtjes, waaraan ik kan trekken. Ik wil meer koeien melken zonder mest af te voeren en zoveel mogelijk input die ik thuis heb, ook thuis houden, om het land vruchtbaar te houden. Mijn land is mijn belangrijkste productiemiddel en daar moet ik zuinig op zijn.”

Efficiency

Haaije van der Meulen – melkveehouder in Marssum, Friesland

“Ik heb nu voor het tweede jaar de KringloopWijzer ingevuld. Als ik er volgend jaar snel bij ben, kan ik meedoen met de BEP pilot. Ik heb interesse om mee te doen, omdat ik al lang het vermoeden had dat we grond aan het verschralen zijn. De KringloopWijzer toont dat nu in feite ook aan. Ik mag nu wel kunstmest strooien, maar wil natuurlijk eigenlijk de dierlijke mest, die ik toch al heb, op mijn land brengen. Dat kan mij geld besparen. Dat is mijn belangrijkste overweging om mee te doen. Straks wil ik van elk perceel een grondmonster, omdat ik precies wil weten wat er in de grond zit. Zo kan ik nog gerichter bemesten. De grond die te arm is, kan meer hebben. De grond, die te rijk is, minder. Daardoor kan ik straks ook minder kunstmest strooien. Ik zit niet vast aan een verplichting vanuit de melkfabriek. Het gaat mij vooral om het nog efficiënter omgaan met mijn grond. En daarmee om het besparen van kosten. Ik merk dat collega-melkveehouders ook meer interesse tonen. Het is ingewikkelde materie. Maar, samen met mijn adviseur van acconavm, leer ik stapje voor stapje efficiënter te werken.”

 

Wij helpen u graag bij het invullen en interpreteren van de KringloopWijzer en geven u graag goed advies.

Advies nodig rondom dit onderwerp?
Vul het formulier in en wij nemen contact met u op
  • Vul onderstaand formulier in en wij nemen contact met u op.
  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.



<< terug naar overzicht